WOORDENAARS 1

Het vak Nederlands is niet saai. Lezen is ook niet saaier dan schrijven of debatteren. En een goede lezer kan beter schrijven en debatteren. Zo ontdek je de macht van woorden.

In 5 havo noem ik mijn lesprogramma ‘WOORDENAARS’. De leerlingen zijn de woordenaars, de woordkunstenaars – maar draai één letter om en er staat iets anders. Ze ontdekken wat zij allemaal kunnen met taal en hoe belangrijk dat is. Ontdek de macht van taal!

De uitgangspunten van het programma:

  • Woordenaars zijn kritische lezers.
  • Woordenaars zijn zorgvuldige schrijvers.
  • Woordenaars zijn overtuigende sprekers.

Voor de inhoud geldt elke week weer:

  • Actuele, controversiële thema’s.
  • Spreken, schrijven en lezen (binnen dat weekthema).
  • Samenwerkend leren, individuele resultaten.

En dit was week 1 van de Woordenaars:

Les 1: opstartoefeningen voor het debatteren en dan introductie van het thema: ‘Iedereen is welkom in Nederland’. Analyse van een debat van Rutte en Wilders, gekoppeld aan theorie over soorten argumenten. Daarna in tweetallen argumenten voor en tegen de hoofdstelling bedenken, ook vanuit het rijtje van soorten argumenten. Oefendebat. Iedereen zoekt een tekst bij het onderwerp en levert die in. (Blokuur)
Les 2: Docent kiest twee à drie boeiende teksten en maakt daar een paar vragen bij. Leerlingen benoemen in ieder geval schrijfdoel, tekstsoort, onderwerp en hoofdgedachte en halen de belangrijkste argumenten uit de tekst; die hebben ze de volgende dag nodig. Nabespreking! In dit geval leverde een tekst van de Speld een interessante nabespreking op.
Les 3: De leerlingen schrijven individueel een betoog. Ze mogen vanuit zichzelf schrijven, dus ze kiezen vóór of tegen de stelling. Als ze maar goede argumenten gebruiken…
De les daarop begint met feedback op het gemaakte werk. Klassikaal de verbeteringen die voor velen gelden, op het eigen werk snelle feedback: geen cijfer, wel + en – voor taal, opbouw, argumentatie, spelfouten omcirkeld, opmerkingen in de kantlijn. Tot slot krijgen de leerlingen een leestip bij het thema, voor de boekenlijst. Bij dit thema is het De ontelbaren van Elvis Peeters. Ook geschikt: Dover van Gustaaf Peek en La Superba van Ilja Leonard Pfeijffer.

De Speld

Wat leverde het op? Leerlingen vonden en lazen teksten van de Speld, AD, Trouw, Eurostat (statistieken dus!), NRC, en Telegraaf. Ik selecteerde de drie teksten die iedereen las:

Voor- en tegenstanders waren 50-50 verdeeld over de klas, hoewel enkele leerlingen geen absoluut voor of tegen wilden innemen. Hier enkele citaten uit de zeer diverse betogen:

‘Deze mensen die hulp nodig hebben, die zonder enig pardon doodgeschoten worden, hebben een échte reden om te vluchten. Ze zetten alles op het spel om naar een beter land te gaan. De term ‘gelukszoeker’ wordt dan ook verkeerd gebruikt.’

‘Ook al spreken ze geen Nederlands, het zijn nog steeds mensen die recht hebben op een eerlijke kans. Een kans die ze is afgenomen door oorlogsgeweld.’

‘Er kunnen verschillende maatregelen genomen worden voor de vluchtelingen die ons land binnen willen komen. Er kan bijvoorbeeld een regel komen dat de mensen hier mogen blijven, mits ze weer teruggaan naar hun eigen land als de oorlog daar voorbij is.’

‘Als je als land geen vluchtelingen in je land wilt, zorg dan dat er geen vluchtelingen meer zijn en los de problemen in hun land op.’

‘Er zijn heel veel Nederlanders die vinden dat ze niet naar Nederland moeten komen, omdat ze denken dat de vluchtelingen van hun belastinggeld zullen profiteren. Het geld waarvoor zij zo hard hebben gewerkt. Maar in werkelijkheid is het maar een klein percentage dat naar de vluchtelingen gaat. Dat komt volgens mij doordat we heel weinig informatie krijgen over wat er nou eigenlijk gebeurt met de vluchtelingen zodra ze in Nederland zijn toegelaten.’

Advertisements

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s